ZAKKENDE BROEKEN

Vandaag zag ik twee knappe zwarte jongemannen in hun onderbroek.

De eerste poseerde, enkel in een wit slipje, voor een fotograaf in een zomers warm, verlaten kaseistraatje in Vinegar Hill in Brooklyn. De andere liep met waggelende pas op Broadway, zijn bovenlijf ontbloot en zijn jeans afgezakt tot onder zijn lichtblauw geruite boxershort. "Pull your pants up brother", siste een voorbijganger, een oudere zwarte man die zijn opa had kunnen zijn. Natuurlijk deed de jongen alsof hij dat niet hoorde. Zelf ben ik voor het absolute recht van mensen om zich te kleden zoals ze willen. Kort, lang, wijd, strak, zedig, provocerend, beeldig, schreeuwlelijk, religieus, zakelijk, elegant of potsierlijk... Doe maar op. Tegelijk begrijp ik de reactie van de voorbijganger. Hij is lang niet de enige die zich aan de afzakkende broeken ergert. Zelfs Obama zei op MTV, net voor hij president werd: "Brothers should pull up their pants". Eric Adams, een zwarte staats-senator van Brooklyn, vertelde aan de New York Times dat hij in de subway een zwarte jongen zag van wie niet alleen de jeans maar ook het ondergoed was afgezakt. "Alle passagiers keken vol afschuw naar elkaar maar niemand zei iets", zei de senator verontwaardigd. Vreemd genoeg werd hem niet gevraagd of hij wel iets zei en zo ja wat. Hoe dan ook, die ervaring greep hem zo sterk aan dat hij besloot om een campagne te lanceren tegen de afgezakte broek. Op diverse plaatsen in Brooklyn liet hij deze week affiches hangen waar twee jongens met afgezakte broeken op staan. "Raised trousers mean raised respect", staat eronder. Op diezelfde affiches prijkt ook een foto van de senator zelf, in een onberispelijk maatpak. Hoe het wel moet, als het ware. Volgens Adams past de afgezakte broek in een lange traditie van racistische karikaturen, bedoeld om zwarten belachelijk te maken. Al moet hij toegeven dat de afgezakte broeken-mode niet door blanke racisten is uitgevonden. “Ze komt uit de gevangenis”, zegt Adams, die nog politiechef is geweest. "Voor de afgezakte jeans waren sportschoenen zonder veters in zwang. Ook dat kwam uit de gevangenis. Gevangenen moeten hun veters en broeksriemen afgeven."

Waarom zoveel zwarte jongeren er willen uitzien als gevangenen, legde de senator niet uit. Evenmin probeerde hij te verklaren waarom die mode al zovele jaren meegaat. Verschillende gemeenten hebben geprobeerd om ze te verbieden maar ze moesten telkens op bevel van de rechtbank terugkrabbelen. Vanwege de vrijheid van meningsuiting. En je kan niet ontkennen dat de afgezakte broek een mening vertolkt, ook al is die voor interpretatie vatbaar. Een andere reden om er zo bij te lopen is er immers niet. Niemand doet het om er elegant uit te zien en nog minder omdat zo’n kledij gemakkelijk is. Integendeel. Probeer het zelf maar eens: handig is het niet. Vooral niet als je het echt zoals de gevangenen doet, zonder riem. Zoals die beeldschone kerel op Broadway die zijn broek met zijn linkerhand moest vasthouden om te beletten dat ze op zijn enkels zou vallen.

Intussen blijft de New Yorkse gevangenisbevolking dalen. De staat New York heeft nu 13.000 minder gevangenen dan in het recordjaar 1999. Dit jaar zou het opnieuw met 1000 verminderen. De oorzaken liggen voor de hand: de misdaad is gedaald en niet-gewelddadige misdaden worden minder lang bestraft. Maar misschien heeft de afgezakte broek ook een steentje bijgedragen. De modebewuste wannabe-misdadiger moet immers al superhandig zijn om iets te mispeuteren zonder te struikelen. Hector Quinones zou erover kunnen meespreken, als hij nog zou leven. Afgelopen december schoot hij in Manhattan drie mensen dood. Het had iets met drugs te maken. Quinones zou er nog meer vermoord hebben maar hij moest vluchten. Hij rende naar de brandtrap maar zijn laag-hangende broek zakte af. Hij struikelde, tuimelde naar beneden en kwam in de achtertuin van het flatgebouw terecht, op slag dood.

7 april 2010