Ilona is de minst vriendelijke van al mijn buren maar de meest uitbundige als het op feestversiering aankomt.
Wie snel door het leven holt en zo wel eens de tel kwijtraakt wat naderende feestdagen groot en klein betreft, hoeft maar naar haar huis te kijken om aan de orde der dingen herinnerd te worden. De woning is in permanente staat van versiering dankzij de consumptie-goden die in de laatste honderd jaar een steeds vollere feestkalender aan de Amerikanen hebben opgedrongen. Zo kan je ervan op aan dat ze begin november haar verzameling plastieken Halloween-geraamten, grafzerken, heksen en pompoenen binnenhaalt en haar gevel en voortuintje opsmukt voor Thanksgiving. Begin december zet ze dan haar plastieken kalkoenen en oranje girlandes op stal om plaats te maken voor haar uitgebreide collectie kerstkransen, rode fluwelen linten, plastieken gouden en zilveren kerstbollen, kerstboompjes, rondbuikige kerstmannen en rendieren met slee.
Maar dit jaar week ze af van het scenario. Het was begin november, Halloween was nog maar pas achter de rug, toen ik uit het raam van mijn bureau keek en zag hoe ze net enkele stappen achteruit zette om haar nieuwste artistieke creatie te keuren. Het duurde even voor ik me realiseerde dat er iets niet klopte. Ilona hing kerstkransen aan de omheining van haar voortuintje hoewel Thanksgiving nog drie weken veraf was. Omdat de enige wezens waar ze ooit vriendelijk tegen is haar honden en kleinkinderen zijn, wachtte ik tot ik Pat, haar joviale Lamme Goedzak van een echtgenoot, tegenkwam om te vragen waarom zijn vrouw dit jaar Thanksgiving oversloeg. "We gaan op reis en komen pas in december terug", zei Pat, "Mijn vrouw vindt het niet de moeite om de Thanksgiving-spullen boven te halen als ze er toch niet is om ervan te genieten. Vandaar dat ze nu maar meteen het kerstgerief ophangt."
Begin november is wel erg vroeg om de kerstbollen op te hangen. Of niet? In sommige Amerikaanse winkels lag het kerstgerief dit jaar al in augustus naast het schoolgerief. Economen weten het fenomeen aan de onzekere vooruitzichten. Hoe vroeger de klanten aan de kerstperiode worden herinnerd, hoe groter de kans dat ze iets kopen, redeneren de handelaars.
Thanksgiving wordt gevierd op de laatste donderdag van november. De dag daarna wordt 'black friday' genoemd omdat het de eerste dag is van het koopseizoen dat de winkels uit de rode cijfers moet halen. Om de kooplust in gang te trappen worden de prijzen van sommige populaire waren die dag fors verlaagd. Zo is de traditie ontstaan om onmiddellijk na het feest naar de winkels te hollen. Dat gaat soms gepaard met stampedes waarin hier en daar een consument vertrappeld wordt. Vorig jaar waren er twee doden. Om die eerste golf van koopdriftigen te lokken openen de winkelketens elk jaar wat vroeger. Dit jaar konden de klanten bij Macy's al om 4 uur 's morgens binnen. Kohl's zwaaide zijn deuren nog een uur vroeger open. Daarop besloot Walmart, de grootste grootwarenhuis-keten ter wereld, om haar klanten al om middernacht binnen te laten. Toys R Us, de speelgoed-keten, overtroefde ze allemaal door op de avond van Thanksgiving om 10 uur te openen.
Het is waar dat je interessante koopjes kunt doen op 'black friday' maar zelf ben ik op die dag nog nooit gaan winkelen. Het is een sport voor ervaren shoppers met doorzettingsvermogen. Slappelingen zoals ik kunnen natuurlijk on-line winkelen. Ook in de virtuele winkels worden de klanten dit jaar met nooit eerder geziene promoties om de oren geslagen. Zo begon Walmart gratis verzending aan te bieden tijdens de eindejaarsperiode en andere ketens volgden. Ze moesten wel.Volgens het online-researchbedrijf comScore bedenkt 55 procent van de consumenten zich als ze horen dat ze zelf moeten opdraaien voor de verzendingkosten.
Welke cadeau’s kopen de Amerikanen voor hun klein grut, vraagt u zich misschien af. Het zal u wel niet verbazen dat voor jongens video-spelen bovenaan prijken. Daarna volgen Lego en speelgoedautootjes. Bij de meisjes wint Barbie nog steeds, gevolgd door Dora the Explorer en andere poppen. Het heeft iets geruststellend dat de kinderen in deze electronische wereld nog steeds speelgoedauto’s, lego en poppen willen.
24 november 2010