"Kan ik u helpen?" vraagt de winkelbediende. "Eigenlijk niet, dank u", antwoord ik, een lachje onderdrukkend, "maar ik weet één ding, mijn slanke man zou er fantastisch uitzien in wat u verkoopt." Ik ben op de herenafdeling op het zesde verdiep van het poepchique grootwarenhuis Saks Fifth Avenue, meer bepaald in de Kiton-boetiek die gisteren officieel werd geopend. Tot voor kort was ook ik een van die ongesofisticeerde stervelingen die geen idee hebben waar het merk, een van de duurste ter wereld, voor staat. Maar bezie me nu eens. Ik laat mijn vingertoppen glijden over de jassen en broeken die zorgvuldig op de kapstokken gerangschikt zijn. Hmmm. De zachte, vederlichte stof voelt aan als een tweede huid. "Alles is met de hand gemaakt in Italie", zegt de verkoper, "in de jas alleen al zit 25 uren werk". William Wynne, de officiele 'Brand Manager' voor Kiton, is een enthousiaste man en ondanks zijn intimiderend afgeborsteld uiterlijk niet te beroerd om met mij een praatje te maken. De pakken die ik daarnet betaste, kosten gemiddeld 7.000 dollar. Wie er een op maat laat maken door een van de 330 kleermakers in het Kiton-atelier bij Napels mag op 20.000 dollar en meer rekenen.
Wat een idee om net in de ergste recessie in zeventig jaar een superduur merk als Kiton in New York te lanceren. "Maar Saks heeft al eerder moeilijke tijden doorstaan", zegt meneer Wynne, "een winkel als de onze moet de beste producten blijven verkopen die er te krijgen zijn. De beslissing om een Kiton-boetiek te openen was al een hele tijd geleden genomen. Ik heb er alle vertrouwen in dat er genoeg mannen in New York zijn die Kiton zullen blijven dragen." Ik wens hem veel geluk. Voor ik zijn glanzend paleis van witte Carrara-marmer met uitzicht over de schaatsbaan van Rockefeller Center verlaat, kijk ik nog even naar de prijzen van een zonnebril -1.395 dollar- en een paar jeans -795 dollar. Saks Fifth Avenue is overigens niet de enige winkel die deze week een sprong in het donker waagt. Op weg naar de subway loop ik voorbij de nieuwe glazen superstore van Armani waarin tientallen mensen bezig zijn met de voorbereidingen van het grote openingsfeest vanavond.
Ik vrees dat ik hun optimisme niet deel. Saks Fifth Avenue dankte onlangs 1.100 werknemers af, bijna 9 procent van haar personeelsbestand. Verleden maand was haar verkoop met 23,7 procent gedaald en dit hoewel ze, zoals veel winkels, op veel van haar waren tot 70 procent afslag geeft. Hoeveel mannen kunnen zich in hemelsnaam nog een maatpak van 20.000 dollar veroorloven? Alleszins genoeg -voorlopig toch - voor Kiton om drie boetieks overeind te houden in China, evenveel in Seoul, twee in Moskou en een hele rits in Noord-Europa, zo lees ik in de luxueus uitgegeven cataloog die ik als troostprijs meekreeg van meneer Wynne.
Maar als het afhangt van president Obama -die zelf een uitstekend Kiton-model zou kunnen zijn- zullen er binnenkort een pak minder New Yorkse bankiers zijn die nog in het merk kunnen rondparaderen. Hij wil het topsalaris van bedrijfsleiders en bankiers die, in het kader van zijn stimulus-plan, beroep doen op overheidssteun beperken tot een half miljoen dollar per jaar. Voor gewoon volk zoals ik lijkt dat ontzettend veel maar als je leeft als een NewYorkse bankier of ceo, is een half miljoen dollar er snel doorgedraaid. Even een optelsom maken: Privé-school: 30.000 dollar per kind. Hypotheek-afbetaling: 93.000 dollar per jaar. Onderhoud en service van een Upper East Side-flat: 90.000 dollar. Kindermeisje: 45.000 dollar. We zitten al aan 259.000 dollar en we hebben nog geen noodzakelijkheden meegeteld zoals één of twee villa's buiten de stad, een chauffeur, een 'personal fitness-trainer', verschillende avondjurken per jaar voor de vrouw die voor elke feest toch iets nieuw moet hebben, bijles voor de kinderen -een must in privé-scholen-, eten, op restaurant gaan, kap- en schoonheidssalon voor mens en hond, nieuwkuis en fatsoenlijke kleren voor de bankier. Intussen hebben we de kaap van een half miljoen al lang overschreden. Iemand die een miljoen dollar of meer verdient en met zijn gezin op de Upper East Side woont, houdt vaak niet veel over op het einde van het jaar. Verlaag zijn inkomen tot een half miljoen dollar en hij voelt zich een armoezaaier. Hij moet zijn kinderen uit de privé-school weg halen en zijn huis opgeven. Kostuums van Kiton kan hij zich helemaal niet meer veroorloven. Een regelrecht drama voor bankiers en winkels zoals Saks.
Heb ik lezers die nog rijk genoeg zijn om te overwegen om zich een Kiton- pak aan te schaffen? Ik betwijfel het maar hier toch een tip voor hen. De mouwen van de jassen eindigen in wat meneer Wynne beschreef als "surgeon's cuffs", knoopjes die openen aan de pols. Een kostelijk en bijzonder elegant detail, legde hij me uit. Het is eveneens een detail waaraan je de parvenues onder de Kiton-dragers kunt onderscheiden. Zij laten namelijk graag enkele knoopjes van de manchettes openstaan, als subtiel status-symbool. De meer belegen rijken huiveren van zoveel slechte smaak. "Die knoopjes horen altijd, altijd dicht te zijn", zei meneer Wynne. Knoop dat dus goed in uw oren.
18 februari 2009