Tom de trommelaar maakte zich nodeloos zorgen...
Enkele weken geleden kreeg ik een mail van Tom Permentier die met zijn Leuvense percussie-groep Dynamo naar New York kwam. "We spelen er op 11 september een uitbundige act", schreef hij, "maar ik vraag me af of dat wel gepast is op die dag. Denk je dat we de mensen voor het hoofd gaan stoten met onze vrolijke performance op een dag van rouw of kan het onderhand minder kwaad dat we daar feestmuziek spelen?" Ik kan niet voor 8,3 miljoen New Yorkers spreken maar ik antwoordde Tom dat hij naar mijn gevoel gerust zijn gepland programma kon opvoeren. Intussen is 11 september voorbij. De tranen van familieleden, vrienden en collega's op Ground Zero, toen alle 2.752 namen van de overledenen werden afgelezen, mengden met de regen die heel de dag in bakken naar beneden kwam. Die avond trommelden de jonge muzikanten van Dynamo er lustig op los. Hun publiek vond het enkel jammer dat hun optreden niet langer duurde. Toen we buiten kwamen, regende het niet meer. De winkels en restaurants op Times Square draaiden nog op volle toeren. Op de voetpaden was het uitkijken om niet tegen mensen te botsen die foto's stonden te maken van de flitsende lichtreclames. Wat een verschil met acht jaar geleden. Na de aanslag lag Times Square er verlaten bij. Toeristen bleven weg uit vrees dat het bekendste pleintje van New York op zijn beurt een doelwit zou worden van terroristen. Sommigen voorspelden dat het nooit meer de trekpleister zou worden die het voor de aanslag was. Het duurde maanden eer de middenstanders van Times Square een sprankel licht aan het eind van de tunnel zagen. Maar vandaag, ondanks de economische crisis, lokt de plaats nog veel meer volk dan voor 9/11. Het is een van de best bewaakte plekken in New York. Toch slaagde er vorig jaar iemand in om een bommetje te exploderen aan het militair recruteringskantoor op het pleintje. Dat maakte geen verschil. De toeristen bleven in drommen toestromen. Sinds het begin van de zomer zitten ze zelfs ontspannen in de zeteltjes die de stad smak in het midden van Times Square heeft gezet.
Andere voorspellingen van na 9/11 draaiden ook anders uit. Zo werd beweerd dat de buurt rond Ground Zero zou leeglopen, dat de financiele bedrijven uit vrees voor een nieuwe aanslag de stad zouden verlaten. Vanochtend stond ik op de trappen van de Wintertuin uit te kijken over ground zero. Op een hoek van de grote rechthoek heeft American Express nog steeds zijn hoofdkwartier. Twee andere hoeken zijn prominent bezet door de telefoonfirma Verizon en de financiele reus Goldman Sachs. Op de vierde hoek is men bezig het hoogste gebouw van Amerika te zetten. Tot enkele maanden geleden zou die nieuwe toren ‘Freedom Tower’ heten, als repliek op de terroristen. Maar nu is hij officieel herdoopt tot ‘One, World Trade Center’. Een adres als naam, net als de ingestorte torens. De burgemeester wou geen naam die aan de aanslag herinnert maar een die signaleert dat het weer business as usual is in New York. Alleen familieleden van slachtoffers van 9/11 protesteerden tegen wat ze ervaarden als een flagrant gebrek aan respect.
De bedrijven zijn niet gevlucht. Ook de voorspelling dat mensen niet meer zouden willen werken in wolkenkrabbers zoals de Empire State Building of de Chrysler, is niet uitgekomen. De panieksfeer is weggeebd, de zinloze controles zijn sterk verminderd. Na de aanslag inspecteerde het personeel van de parkeergarages elke koffer en keek, met grote ernst en weinig expertise, met spiegels onder onze auto's. We leefden immers in een nieuw tijdperk. Dat tijdperk bleek van korte duur. Tegenwoordig is het weer business as usual: in en uit, de volgende alstublief.
15 september 2009