"Ze gaan pas tegen de middag open", zegt de Chinese kok van een Braziliaanse restaurant die voor zijn gevel een sigaret staat te roken. Hij zag me binnenkijken bij zijn buren. Er hangen affiches in de etalage die reclame maken voor een cursus 'Dervisj werveldansen' en voor een documentaire film getiteld "World Mystical Traditions". Ik sta voor het Sufi-centrum op West Broadway in het hartje van Tribeca, de buurt rond ‘ground zero’, waar de WTC-torens stonden. De Sufi's, aanhangers van een mystieke Islamitische stroming, begonnen hier al vele jaren voor de aanslag te bidden en te dansen. “Zijn ze goede buren?" vraag ik aan de kok. "Absoluut", zegt hij, "waar we last van hebben zijn de uitgaanders die hier 's nachts dronken rondlopen. De Sufi’s zijn brave mensen. Ik vind het jammer dat ze gaan verhuizen. Maar ja, het gebouw is te klein geworden voor al het volk dat ze over de vloer krijgen."
Er is duidelijk veel meer plaats in het 150 jaar-oude gebouw waar het nieuwe Sufi-centrum zal openen. Dat moet wel want imam Feisal Abdul Rauf wil er onder meer een moskee, een zaal met 500 zitplaatsen, een zwembad, een culinaire school en een restaurant. Aan het bakstenen, in neo-renaissance ‘palazzo’- stijl opgetrokken gebouw van 15 verdiepingen hing een prijskaartje van 100 miljoen dollar. Voorlopig is alles er nog potdicht. Ik ben alvast opgelucht dat er geen anti-moslimslogan op de muur geklad is. De enige verf op de gevel is een bijna uitgewiste reclameslogan, “Coats and more... for less”. Die herinnert aan de laatste bewoner van het pand, de Burlington Coat Factory. Op 9/11 crashte een landingsstel van een van de vliegtuigen die in de torens geboord werden door het dak. Sindsdien staat het gebouw leeg.
Moeilijker weg te wuiven was het protest van een aantal familieleden van mensen die omkwamen op 9/11. Die vonden het onkies dat er een islamitisch centrum zou komen op twee straatblokken van de plaats waar de torens stonden. Hoe het nodige respect tonen voor de meer dan 2700 mensen die tijdens de aanslag omkwamen zorgt al jaren voor felle discussie in New York. Sommige familieleden van slachtoffers vonden dat er helemaal niets mocht gebouwd worden op de plaats waar de torens stonden. Het was ‘gewijde grond’. Natuurlijk konden ze niet beletten dat de kostbare lege ruimte weer werd ingepalmd. De straten rond de ‘gewijde grond’ zien er niet zo gewijd uit. Op drie blokken van ground zero, vlak achter het geplande Cordoba House, loop ik voorbij New York Dolls, een stripteaseclub of zoals de reclame boven de deur het uitdrukt, een “gentlemen’s club”. Om de hoek van de toekomstige moskee zie ik net een man binnen gaan in een porno-winkel. Op twee blokken van ground zero zie ik mannen druk gesticuleren in een kantoortje waar gewed wordt op de paarderennen. Daar hebben die familieleden niet tegen geprotesteerd. Maar een moskee, dat kan voor hen niet. Dat imam Feisal terrorisme steevast heeft veroordeeld, maakt hen niet uit. Hij is en blijft een moslim, net als de daders van de aanslagen waarin hun geliefden omkwamen. Ik begrijp hun smart maar ik wou dat zij begrepen hoe gevaarlijk het is om hele categorieen van mensen te veroordelen voor wat sommigen onder hen gedaan hebben. Want dat is toch net wat de terroristen doen.
2 juni 2010